عکس نجومی روز

کیهان رو کشف کن! هر روز یک تصویر یا عکس متفاوت از جهان شگفت‌انگیز ما، همراه با توضیحی مختصر که توسط یک ستاره‌شناس حرفه‌ای نوشته شده است، نمایش داده می‌شود


یاپِتوس زحل: قمر رنگ شده

چه اتفاقی برای قمر زحل، یاپِتوس، افتاده است؟ بخش‌های وسیعی از این دنیای شگفت‌انگیز به سیاهی زغال‌سنگ هستند، در حالی که بخش‌های دیگر به سفیدی برف دیده می‌شوند.

برای درک بهتر این قمر با رنگ‌بندی غیرمعمول، ناسا در سال ۲۰۰۷ فضاپیمای رباتیک کاسینی را که در آن زمان به دور زحل می‌چرخید، هدایت کرد تا از فاصله‌ای کمتر از ۲٬۰۰۰ کیلومتر از کنار آن عبور کند.

در این تصویر که از فاصلهٔ حدود ۷۵٬۰۰۰ کیلومتری گرفته شده، نیمکره‌ای از یاپتوس دیده می‌شود که همواره در سمت عقبِ جهت حرکت قرار دارد.

یک دهانهٔ برخوردی بزرگ در بخش جنوبی، با قطری حدود ۵۰۰ کیلومتر، دیده می‌شود که ظاهراً روی یک دهانهٔ قدیمی‌تر با اندازه‌ای مشابه قرار گرفته است.

مشاهده می‌شود که مادهٔ تیره به‌تدریج بخش شرقی یاپتوس را می‌پوشاند و دهانه‌ها و ارتفاعات را به یک اندازه تیره می‌کند.

یکی از فرضیه‌های اصلی این است که این مادهٔ تیره عمدتاً نوعی خاک غنی از کربن است که از باقی‌ماندهٔ یخ‌های نسبتاً گرم اما آلوده به وجود آمده؛ یخ‌هایی که تصعید شده‌اند.

پوشش اولیهٔ این مادهٔ تیره نیز ممکن است در اثر انباشت بقایای آزادشده بر اثر برخورد شهاب‌سنگ‌ها از قمرهای دیگر، عملاً مانند رنگ روی سطح یاپتوس پاشیده شده باشد.

Image Credit: NASAESAJPLSSICassini Imaging Team